Kaynak: Eurasian Development Bank ()
Avrasya Kalkınma Bankası’nın (EDB) analiz notuna göre uluslararası finans kuruluşları, bankanın izlediği Avrasya bölgesinde 2026’nın üçüncü çeyreğinde 1,07 milyar dolarlık egemen olmayan finansman sağladı. Bu tutar bir yıl öncesinin yüzde 36, ikinci çeyrekteki 4,04 milyar doların ise yüzde 74 altında kaldı. EDB gerilemeyi iki etkene bağlıyor: büyük ölçekli işlemlerin seyrekleşmesi ve Özbekistan, Ermenistan ile Gürcistan’a giden kaynağın azalması. Dokuz aylık toplamda ise tablo tersine dönüyor; ocak-eylül döneminde finansman yıllık yüzde 50 artışla 6,79 milyar dolara çıktı.
Ülke dağılımında iki grup ayrışıyor. Özbekistan, Ermenistan ve Gürcistan’daki kayıp toplam 1 milyar doları bulurken Kazakistan’a 207 milyon dolar (yıllık yüzde 76), Azerbaycan’a 143 milyon dolar (4,4 kat), Moğolistan’a 48 milyon dolar (yüzde 36) daha fazla kaynak aktı; bu artışlar düşüşü ancak kısmen karşıladı. Kazakistan, egemen olmayan finansmanın hem çeyreklik hem dokuz aylık en büyük alıcısı oldu. Ülkede yeni kuruluşlar da devreye girdi: OPEC Fonu buradaki ilk egemen olmayan işleminde bir Kazak finans kuruluşuna KOBİ ve tarım işletmelerinin kredilendirilmesi için 30 milyon dolar onayladı. İlk işlemlerini onaylayan Türk Yatırım Fonu (TIF) ise KMF Bank’a 10 milyon, Almatı Havalimanı’nın modernizasyonuna 20 milyon dolar ayırdı.
İşlem ölçeğinde de belirgin bir kayma yaşandı. Bir yıl önce 100 milyon dolar ve üzerindeki işlemler 981 milyon dolar tutarken bu çeyrekte bu büyüklükte yalnız bir işlem kaydedildi: MIGA’nın, KfW’nin Kazakistan Kalkınma Bankası’na yenilenebilir enerji projeleri için açtığı krediyi güvenceye alan 190 milyon dolarlık garantisi. Daha küçük işlemlerin toplamı ise yüzde 29 büyüyerek 685 milyon dolardan 882 milyon dolara yükseldi. Garanti aracının ağırlığı da arttı; ilk dokuz ayda garantilerin finansman içindeki payı bir yıl önceki yüzde 4,1’den yüzde 21,9’a, hacimleri 0,2 milyar dolardan 1,5 milyar dolara çıktı.
Sektör dağılımında finans sektörü, üçüncü çeyrekte aldığı 427,6 milyon dolarla toplamın yüzde 40’ını oluşturarak en büyük yatırım alanı olmayı sürdürdü; su kaynaklarına yönelik yatırım ise aynı dönemde 85 milyon dolara ulaştı. Kurum bazında kuruluşların çoğu yıllık bazda daha az kaynak ayırdı. En büyük azalışlar EBRD’de (448 milyon dolar), AIIB’de (335 milyon dolar), IFC’de (155 milyon dolar) ve ADB’de (153 milyon dolar) görüldü.
Bu haber, Eurasian Development Bank tarafından yayımlanan asıl kaynaktaki bilgilerden yazıldı. Yayın ilkeleri